NIE(PEŁNO )SPRAWNE PKP

Stan Polskich Kolei Państwowych pozostawia wiele do życzenia. Brudne dworce, stare wagony, ciągłe spóźnienia to rzeczywistość z która zmagają się podróżni. Gdy podróżnym jest osoba niepełnosprawna dochodzi wiele innych utrudnień, z powodu których bardzo często podróż pociągiem osoby, która na przykład porusza się na wózku inwalidzkim, staję się survivalową wyprawą.

Kilkanaście dni temu głośna była sprawa grupy 31 niepełnosprawnych osób z Radomia, które podróżowały na turnus rehabilitacyjny. Pomimo zamówienia specjalnego wagonu z pięciomiesięcznym wyprzedzeniem, wagon taki nie został podstawiony. Obsługujące przejazd PKP Intercity przeprasza, ale doświadczenia jakie były udziałem pechowych pasażerów zobowiązują do czegoś więcej.Podróż trwała ponad 13 godzin w zwykłych wagonach, z wąskimi drzwiami, wysokimi progami i nieprzystosowanymi toaletami. Będącym na miejscu pracownikom PKP nie można odmówić chęci pomocy ( na przykład przy wsiadaniu i wysiadaniu niepełnosprawnych osób), lecz decyzje o wyproszeniu pasażerów, którzy mieli zakupione miejscówki z jednego z wagonu, aby przeznaczyć go dla niepełnosprawnych, należy uznać za co najmniej kontrowersyjną. Nie można własnych błędów naprawiać kosztem innych.
Spółka przewozowa Intercity miała plany, aby w każdym z jej pociągów był jeden wagon przystosowany dla osób poruszających się na wózkach. Skończyło się na planach. A jak pokazuje powyższa sytuacja, nawet gdy nastąpi prośba o podstawienie takiego wagonu, nie ma pewności że zostanie spełniona.

Nie przystosowane koleje to także pełne barier architektonicznych dworce. A tam gdzie teoretycznie pomoc osobom mającym problemy z poruszaniem się jest zapewniona, zawodzi, trudno powiedzieć z czego wynikający, brak organizacji. Na przykład na dworcu w Katowicach niepełnosprawni pasażerowie przy pomocy pracowników PKP Przewozy Regionalne wywożeni są na perony windą towarową (!). Pomoc ta dostępna jest tylko jednak w godzinach od siódmej do piętnastej. Po południu pomocą mają służyć pracownicy Polskich Lini Kolejowych. Są oni jednak zazwyczaj niedostępni. Niepełnosprawny podróżny musi zatem liczyć na pomoc innych podróżnych. Sytuacje takie mają miejsce na większości polskich dworców.

Kilka lat temu Komisja Europejska wydała decyzję w sprawie dostosowywania kolei w krajach członkowskich Unii Europejskiej do potrzeb osób mających problemy w poruszaniu się. Opisano tam jakie warunki powinny spełniać remontowane bądź odnawiane dworce, perony i wagony. Jako że sytuacja w polskiej kolei jest skomplikowana (podzielona jest na kilka spółek , gdzie każda odpowiada za inną kwestię) Komisja Europejska określiła, iż wszystkie zainteresowane strony muszą uzgodnić sporne sprawy. Termin na to wyznaczony mija w tym roku...
Dyrektorzy poszczególnych spółek muszą ustalić jedną strategię realizowania zaleceń i zapominając o mniejszych bądź większych sporach, dla dobra pasażerów, nie tylko tych niepełnosprawnych, wziąć się do roboty. A pracy jest dużo...

I tak na przykład:
- perony, które przyjmują pociągi przystosowane do przewozu pasażerów poruszających się na wózkach inwalidzkich, muszą posiadać urządzenia dające możliwość bezproblemowe wsiadanie do pociągu lub wysiadanie z niego (chyba, że pociąg wyposażony jest w takie urządzenie);
- trasy wolne od przeszkód - mają to być odpowiednio oznaczone szlaki, pozwalające swobodnie poruszać się niepełnosprawnym pasażerom. Taka trasa powinna łączyć ze sobą punkty transportu miejskiego z takimi miejscami na dworcu jak kasy, poczekalnia, toaleta czy peron. Trasa taka musiałaby mieć odróżniającą się od pozostałej posadzkę przeciwpoślizgowa, a osoby niewidome i niedowidzące powinny mieć możliwość odróżnienia takiej trasy dotykiem;
- kasy biletowe powinny mieć obniżona ladę na wysokość 65 centymetrów, z miejscem na kolana. Musi być zainstalowany system głośnomówiący;
- windy i podjazdy - przynajmniej jedno wejście na każdy peron powinno być przystosowane dla osób niepełnosprawnych;
- co najmniej jedna toaleta przystosowana dla osób na wózkach, na dworcu oraz w pociągu;
- elektroniczna informacja o trasie pociągu z danymi najbliższych stacji - powinna znajdować się wewnątrz każdego wagonu, w widocznym miejscu;
- miejsca dla osób na wózkach inwalidzkich - w pociągach o długości do 200 metrów minimum dwa takie miejsca, w składach o długości do 300 metrów 3 takie miejsca, powyżej 300 metrów - minimum 4. Miejsca te powinny być wyposażone w urządzenie alarmowe;
- poręcze - drzwi wejściowe do wagonu, który ma więcej niż dwa stopnie, muszą mieć zamontowane poręcze. Powinny być one zainstalowane również w przejściach między wagonami ( jeśli są szerokie na więcej niż 1 metr) jak i na schodach i podjazdach, po obu stronach. Siedziska na stacjach, poczekalniach powinny mieć oparcia, a minimum 1/3 z nich podłokietniki;
- stopnie na trasie wolnej od przeszkód mają być antypoślizgowe. Przed stopniami pierwszym w dół i pierwszym w górę na całej szerokości powinien być zainstalowany pas kontrastujący z powierzchnią, rozpoznawalny dotykiem.


G.J.